VERASET
Veraset belgesi, ölen bir kimsenin mirascılarını ve onların gösteren mahkemelerce verilen bir belgedir. Veraset ilamı müracatını bir ay içinde yapılması gerekir. Veraset ilamı çıkarmak için gerekli belgeleri şöyle sıralayabiliriz;
1. Sulh Hukuk Mahkemesine yazılacak talep dilekçesi
2. Aile nüfus kaydı. ( nüfusa kayıtlı nüfus müdürlüğünden alınır.
Bu evraklar alınarak ilgili mahkemeye sunulur. Bu işlem bir avukat kanalı ile veya varislerden bir tanesinin mahkemeye müraacat etmesi ile olur. Mahkeme gün verir ve günü geldiğinde de bir şahit ile duruşma yapılır. Bir sorun çıkmaz ise karar verilir ve veraset ilamı yazılarak alınır. Bundan sonraki işlem sırası ölen kişiden kalan gayrimenkuller ile ilgili (verilmiş de olsa) bağlı bulunduğu belediyeye emlak beyanını vermektir. Bunun içinde;
a- emlak beyanı
b- veraset ilamı
c- varislerin adı, soyadı ve imzası listesi ile müracaat edilir.
İlgili emlak veya beyanlarında ikişer adet arkalı önlü fotokopi çektirilmesi gerekir. Birer suretini belediyeden aslı gibidir diye onaylatılması gerekir. Bu işlemlerin neticesinde ilgili memur  tahakkuk fişi verir. Ve ödenecek vergi varsa ödenir.
Bu işlemlerden sonra sıra VERASET BEYANI' nı vermeye gelmiştir. Veraset beyanı vefat ettiği tarihten itibaren üç ay içinde ilgili veraset vergi dairesine verilmelidir. Verilmez ise cezalı duruma düşülür. Veraset beyanını verirken gerekli belgeler,
a) Tapu veya tapular
b) Vefat edenin banka veya bankalarda parası var ise bunların dökümü, hisse senedi, tahlil, telefon, araba gibi vs. menkul malları varsa bunların dökümü ve birer fotokopileri ( vergi dairesinin isteğine göre borçlar var ise bunların belgeleri ile birlikte yazılmaları gerekir)
c) Veraset İlamı
d) Tastikli Emlak Beyanları
e) Muhtardan Ölüm İlmühaberi
doldurmuş olduğumuz veraset beyannamesine eklenerek veraset vergi dairesine verilir. Burada doldurmuş olduğumuz veraset beyannamesinde ikişer fotokopi çektirip birini veraset vergi dairesine diğerini de bir suret almalıyız.
Bu işlemler bittikten sonra verilmiş olunan veraset beyanı komisyona girer. Komisyon beyanı değerlemeye alır, beyan edildiği değerlerden farklı değerler çıkarsa değerlerinin üzerine eklenir, bundan sonra varisler adına vergi çıkmış ise her kişi adına ayrı ayrı tahakkuk fişi çıkarılır. Bu fişlere göre vergileri varis veya varisler 5 yılda 10 eşit taksitte öderler. Bunların ödeme zamanı mali yıl içinde mart ve kasım aylarıdır. Beyan ettiğimiz gayrimenkülerden birinin satılması gerektiği zaman satılacak olan gayrimenkülün vergisinin tamamının ödenmiş olması gerekmektedir. Ancak bu şartla satış yazısı alınır. Bu durumda İŞTİRAK HALİNDE MÜLKİYET e sahip olurlar.( yani toplu halde)
Bundan sonra varisler isterlerse ilgili tapu sicil müdürlüğüne veya tapu sicil müdürlüklerine müracaat ederek intikal işlemini yaptırarak kalan mirası MÜŞTEREK MÜLKİYET e dönüştürürler, yani hisselendirirler. Bu işlemi yaparken tüm varislerin tapuda hazır bulunmaları veya bir kişiyi vekil tayin etmeleri gerekir. Bunun içinde noterden vekalet verilmesi gerekir.
Öleni bıraktığı mallarından borçları daha fazla ise varisleri isterse REDDİ MİRAS yapabilirler. Yani kalan malları ve borçları kabul etmezler. Bu mallar devlete kalır. Devlette bu malları satar veya satmaz bu borçları öder. Böyle durumlarda alacakları bundun böyle devlet ile muhatap olurlar.

Veraset Davasıyla İlgili Bir Örnek

MURİSİN VEFATINDAN SONRA:(1995 yılında öldüğünü farz edelim)

1-Eğer eşle birlikte çocuklar kalmış ise :

1/4 pay eşe diğer paylar ise çocuklar arasında eşit olarak pay edilir.

***Pratik yol:Tam hisse bulunması için çocuk sayısı 4 rakamı ile çarpılır. Örneğin 6 çocuk var ise tam hisse 24 olmalıdır. 6 pay eşe 3' er pay ise 6 çocuğa eşit olarak verilir.

***Çocuklardan birisi evli iken babadan (Muris) önce ölmüş (1990) ise :bu çocuğun sağ kalan eşi(gelin) mirastan pay alamaz. Sadece çocuklar(Murisin torunları) pay sahibi olur. Sağ olan eşin Pay alabilmesi için kocasının, muris olan Kayınbabasından sonra ölmüş olması gerekir. Uygulamada özellikle birden fazla evlilik yapıp ikinci eşinden çocuk sahibi olup vefat eden eşin bu 2.Eşinden olan çocukları pay talep etmektedir. Bu durumda mutlaka "Kök Muris"(Sağ eşin koca yada karısının babası yada annesi)in ölüm tarihini araştırarak(Gelin)in pay hakkının bulunup-bulunmadığı yukarıdaki kurala göre araştırılmalıdır. Örneğin Gelin de 1991 yılında evlenip 1993 yılında ölmüş ise ikinci eşinden olan çocukları ya da 2. Eşinin miras payı yoktur.

2-Muris çocuksuz olarak öldüğünde geride sadece eş ve anne-baba sağ kalmış ise:

Miras payının yarısı (1/2) si eşe verilir. Geride kalan pay ise sağ olan anne-baba arasında eşit pay edilir,eğer anne-babadan birisi de ölü ise bu durumda murisin kardeşleri ölü olan anne yada babanın yerine geçer ve payını eşit oranda paylaşırlar.

Örneğin: Tam hisse:24 olsun.

12 pay murisin sağ olan eşine

6 pay murisin annesine,

6 pay murisin babasına, eğer baba ölü ve geride murisin iki (2) kardeşi var ise:3'er pay iki kardeşe eşit olarak gider.

3- Eğer Muris bekâr olarak öldüğünde geride sadece anne-baba ve kardeşler sağ kalmış ise:

Mirasçılar sadece anne ve babadır. Her ikisi de hayatta ise kardeşler mirasçı olamaz. Ancak anne-babadan birisi de ölü ise bu durumda kardeşler ölü olan anne yada babanın yerine geçer ve pay sahibi olur.

Örneğin: Tam hisse:24 olsun.

12 pay murisin annesine,

12 pay murisin babasına,( eğer baba ölü ve geride murisin iki (2) kardeşi var ise:6'şar pay iki kardeşe eşit olarak gider.)

4-Muris evli olarak öldüğünde geride sadece eş ve kardeşler sağ kalmış ise:

Yine mirasın yarısı (1/2'si) sağ eşe kalır. Diğer 1/2 hisse ise kardeşler arasında eşit oranda pay edilir

5-Muris evli olarak öldüğünde geride sadece eş ile büyükanne-büyükbaba kalmış ise:

Sağ eş tüm payın 3/4' ünü alır.1/4 ü ise büyükanne ve büyükbabaya gider.

6-Muris evli olarak öldüğünde geride sadece eş sağ kalmış ve usul-füruudan kimse kalmamış ise:

Sağ eş mirasın tümünü alır.

7- Eğer muris öldüğünde Evlatlık hayatta ise yada evlatlığın çocukları var ise:

Bu evlatlık ve onun çocukları murisin, nesebi sahih fürû gibi mirasçı olurlar.

* Ancak Muris "evlatlık" ise evlat edinen Evlatlığın mirasçısı olamaz.

8- Murisin hiç miras bırakanı yok ise miras hazineye kalır.

*Hangisinin önce yada sonra öldüğü anlaşılamıyor ise her ikisinin de birlikte öldüğü kabul edilir ve birbirine mirasçı olamazlar